Tận dụng dư địa quỹ đất cùng hạ tầng giao thông kết nối đồng bộ, tỉnh Phú Thọ đang đẩy mạnh ứng dụng khoa học công nghệ, phát triển chăn nuôi tập trung quy mô lớn. Hướng đi này không chỉ giúp nâng cao giá trị sản xuất mà còn giải quyết triệt để bài toán ô nhiễm môi trường.
Bứt phá quy mô, hình thành chuỗi liên kết giá trị
Sau khi hợp nhất địa giới hành chính, Phú Thọ có thêm nhiều dư địa để quy hoạch lại các vùng chăn nuôi tập trung.
Ngành chăn nuôi quy mô lớn gắn với công nghệ hiện đại được xác định là một trong những động lực chính thúc đẩy tăng trưởng nông nghiệp của tỉnh.
Hiện nay, tổng đàn vật nuôi toàn tỉnh đạt quy mô ấn tượng:
- Gia cầm: Trên 37,5 triệu con (chiếm tỷ trọng lớn nhất).
- Đàn lợn: Gần 1,82 triệu con.
- Đàn trâu, bò: Khoảng 161,8 nghìn con trâu và hơn 247,3 nghìn con bò.
Mỗi năm, ngành chăn nuôi Phú Thọ cung cấp ra thị trường khoảng 471 nghìn tấn thịt hơi các loại, 1,65 tỷ quả trứng gia cầm và 62,3 triệu lít sữa tươi.
Trang trại chăn nuôi được đầu tư đồng bộ về hạ tầng, kết hợp khu xử lý môi trường và cây xanh. Ảnh: Bảo Hà.
Đáng chú ý, hạ tầng sản xuất đang chuyển dịch mạnh mẽ với sự tham gia của 46 doanh nghiệp, 113 hợp tác xã và hơn 5.300 trang trại.
Tỷ lệ chăn nuôi trang trại quy mô lớn đã chiếm khoảng 44% tổng đàn lợn, 33% tổng đàn gia cầm và 14,1% tổng đàn bò.
Đặc biệt, 80 chuỗi liên kết sản xuất – chế biến – tiêu thụ đã được hình thành, đảm bảo đầu ra ổn định và nâng cao giá trị gia tăng cho nông sản địa phương.
Tự động hóa và quản trị thông minh: “Chìa khóa” tối ưu sản xuất
Thay vì chăn nuôi theo kinh nghiệm truyền thống, nhiều trang trại trên địa bàn tỉnh đã mạnh dạn đầu tư hệ thống quản lý tự động, áp dụng quy trình an toàn sinh học và truy xuất nguồn gốc.
Mô hình trang trại nuôi lợn gia công cho Tập đoàn Mavin của gia đình anh Nguyễn Văn Hùng (xã Thanh Thủy) là một ví dụ điển hình.
Với quy mô 6.000 lợn thịt và 600 lợn nái, toàn bộ môi trường chuồng nuôi được điều khiển và giám sát tự động qua ứng dụng trên điện thoại thông minh:
- Các chỉ số về nhiệt độ, độ ẩm, tốc độ gió và nồng độ khí thải được đo lường liên tục bằng cảm biến.
- Hệ thống tự động cảnh báo và kích hoạt phương án dự phòng ngay khi xảy ra sự cố điện hoặc biến động môi trường.
Việc số hóa giúp môi trường chuồng nuôi luôn ổn định, giúp vật nuôi tăng trưởng tốt, hạn chế tối đa nguy cơ bùng phát dịch bệnh và tiết kiệm đáng kể chi phí nhân công vận hành.
Chăn nuôi xanh: Xử lý chất thải và phát triển mô hình tuần hoàn
Song hành với việc mở rộng quy mô, Phú Thọ coi bảo vệ môi trường là điều kiện bắt buộc trong phát triển nông nghiệp.
Các trang trại lớn đều chủ động đầu tư hạ tầng xử lý chất thải đồng bộ như: hầm biogas, máy tách ép phân, đệm lót sinh học và hệ thống lọc khí.
Nhiều cơ sở đã áp dụng thành công mô hình chăn nuôi tuần hoàn: chất thải sau khi xử lý được chế biến thành phân bón hữu cơ phục vụ trồng trọt, khí sinh học (biogas) được thu hồi để phát điện hoặc phục vụ sinh hoạt.
Giải pháp này giúp giảm thiểu phát thải ô nhiễm nguồn nước, đất, không khí, đồng thời tận dụng tối đa tài nguyên.
Bên cạnh đó, các địa phương tăng cường kiểm soát việc sử dụng kháng sinh, cấm chất cấm và siết chặt quy trình an toàn sinh học nhằm cung cấp ra thị trường các sản phẩm sạch, đạt chuẩn an toàn thực phẩm.
Hướng tới mục tiêu 50 – 60% tổng đàn chăn nuôi tập trung
Dù đạt được nhiều bứt phá, ngành chăn nuôi Phú Thọ vẫn phải đối mặt với các thách thức về biến đổi khí hậu, nguy cơ dịch bệnh và chi phí vật tư đầu vào biến động.
Ông Bùi Duy Linh – Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Phú Thọ cho biết: “Định hướng của tỉnh là phát triển ngành chăn nuôi theo hướng hiện đại, an toàn sinh học và thân thiện với môi trường. Tỉnh khuyến khích người dân, doanh nghiệp đẩy mạnh tự động hóa, chuyển đổi số trong quản lý đàn và xử lý chất thải để hướng tới nền nông nghiệp xanh, phát triển bền vững.”
Trong thời gian tới, Phú Thọ đặt mục tiêu:
- Dịch chuyển quy mô: Tiếp tục giảm chăn nuôi nhỏ lẻ, nâng tỷ lệ chăn nuôi tập trung lên 50 – 60% tổng đàn.
- Hỗ trợ chính sách: Mở rộng các cơ chế hỗ trợ ứng dụng công nghệ cao, tiếp cận nguồn vốn ưu đãi và chuyển giao kỹ thuật.
- Mở rộng chuỗi giá trị: Phát triển các mô hình tuần hoàn, ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) và tăng cường liên kết khép kín “từ trang trại đến bàn ăn”.