Nội dung có ở:
Tổ chức Thú y Thế giới (WOAH) cảnh báo rằng các hệ thống y tế động vật hiện đang nhận được nguồn tài trợ rất hạn chế so với ngân sách quốc phòng và y tế dành cho con người.
Theo WOAH, lĩnh vực sức khỏe động vật chỉ chiếm chưa đến 2,5% tổng hỗ trợ phát triển dành cho y tế, trong khi chi tiêu quốc phòng toàn cầu đã đạt 2.900 tỷ USD vào năm 2025.
Sự chênh lệch này khiến nhiều quốc gia dễ tổn thương trước các bệnh xuyên biên giới và nguy cơ mất an ninh lương thực.
Hiện nay, các bệnh trên động vật gây thiệt hại hơn 20% sản lượng chăn nuôi toàn cầu mỗi năm, trong đó các nước có thu nhập thấp và trung bình chịu ảnh hưởng nặng nề nhất.
Đây là những khu vực phụ thuộc lớn vào chăn nuôi để đảm bảo sinh kế, dinh dưỡng và ổn định kinh tế, nhưng hệ thống thú y lại thiếu nguồn lực đầu tư.
Nhiều dịch bệnh nguy hiểm tiếp tục gia tăng
Báo cáo của WOAH cho biết hàng loạt đợt bùng phát dịch gần đây đang cho thấy nhu cầu cấp thiết phải củng cố hệ thống thú y trên toàn cầu.
Đối với cúm gia cầm, từ năm 2025 đến 2026 đã ghi nhận hơn 2.000 ổ dịch tại 64 quốc gia, khiến khoảng 140 triệu gia cầm bị chết hoặc tiêu hủy.
Dịch tả heo châu Phi tiếp tục lan rộng, bao gồm cả các trường hợp lây truyền trên khoảng cách xa. Trong khi đó, bệnh lở mồm long móng ghi nhận các đợt bùng phát chưa từng có tại miền Nam châu Phi và tái xuất hiện tại châu Âu.
WOAH cũng cảnh báo về sự lây lan của giòi xoắn New World screwworm tại khu vực Trung Mỹ với hàng chục nghìn ca mắc, đồng thời có dấu hiệu lan lên phía Bắc, đe dọa nhiều khu vực mới.
Theo tổ chức này, khoảng 75% các bệnh truyền nhiễm mới nổi ở người có nguồn gốc từ động vật, vì vậy hệ thống thú y chính là tuyến phòng thủ đầu tiên trước nguy cơ xảy ra các đại dịch trong tương lai.
Chi phí phòng ngừa thấp hơn rất nhiều so với thiệt hại do dịch bệnh
WOAH ước tính chi phí để nâng cấp hệ thống thú y trên toàn cầu đạt tiêu chuẩn quốc tế vào khoảng 2,3 tỷ USD mỗi năm.
Con số này tương đương chưa đến 0,05% mức thiệt hại 3.600 tỷ USD mà đại dịch Covid-19 đã gây ra.
Tuy nhiên, hiện có khoảng 18% quốc gia ghi nhận năng lực thú y suy giảm và 22% quốc gia cho biết lực lượng thú y bán chuyên nghiệp đang yếu đi, làm gia tăng lo ngại về khả năng giám sát dịch bệnh và ứng phó khẩn cấp.
WOAH kêu gọi tăng đầu tư cho hệ thống thú y
Lãnh đạo WOAH nhấn mạnh rằng hệ thống y tế động vật là một lợi ích công toàn cầu và cần được đầu tư mạnh mẽ hơn.
Tổ chức này kêu gọi các chính phủ, đối tác phát triển và tổ chức tài chính quốc tế:
- Tăng ngân sách cho dịch vụ thú y.
- Lồng ghép sức khỏe động vật vào các chiến lược y tế, kinh tế và an ninh.
- Ưu tiên phòng ngừa dịch bệnh thay vì chỉ tập trung xử lý khủng hoảng.
- Xem đầu tư cho sức khỏe động vật là khoản đầu tư có tác động lớn đối với khả năng chống chịu của nền kinh tế và xã hội.
Theo các đánh giá gần đây của WOAH, nhiều quốc gia cần tăng trung bình 52% ngân sách để đáp ứng chi phí vận hành hệ thống thú y hiệu quả.
Tổ chức này cũng cho biết hơn một nửa số quốc gia tham gia chương trình đánh giá hiệu quả dịch vụ thú y của WOAH đã tăng được nguồn lực tài chính sau khi thực hiện các đánh giá chuyên sâu phù hợp với từng nước.