Mặc dù bản đồ dịch tễ của tỉnh Lạng Sơn chưa ghi nhận ổ dịch cúm gia cầm bùng phát, nhưng trong bối cảnh nhiều địa phương trên cả nước đang xuất hiện các ổ dịch rải rác, tỉnh đã chủ động nâng cao mức độ cảnh báo.
Thời tiết mùa hè nóng ẩm tại miền Bắc hiện nay là môi trường lý tưởng cho các loại virus sinh sôi. Thêm vào đó, áp lực từ hoạt động giao thương sầm uất tại vùng biên giới đòi hỏi các cấp ngành tại Lạng Sơn phải thắt chặt các biện pháp sàng lọc và phòng ngừa từ sớm.
Phản ứng nhanh từ “đốm dịch” tại chợ truyền thống
Giữa tháng 6/2026, thông qua hoạt động lấy mẫu giám sát chủ động, Chi cục Chăn nuôi, Thú y và Thủy sản tỉnh Lạng Sơn đã phát hiện một mẫu bệnh phẩm dương tính với virus cúm gia cầm chủng độc lực cao A/H5N1 tại một sạp hàng thuộc chợ Giếng Vuông (phường Kỳ Lừa).
Ngay khi có kết quả xét nghiệm, cơ quan thú y đã lập tức phối hợp với chính quyền địa phương kích hoạt kịch bản ứng phó khẩn cấp:
- Khoanh vùng và tiêu độc: Gần 80 hộ kinh doanh gia cầm tại chợ Giếng Vuông được hướng dẫn vệ sinh nghiêm ngặt. Khử khuẩn toàn diện bằng hóa chất và rắc vôi bột khu vực chuồng nhốt hằng ngày.
- Chặn đứng nguồn lậu: Ban quản lý chợ siết chặt đầu vào, kiên quyết từ chối các lô hàng không có giấy kiểm dịch hoặc mập mờ về nguồn gốc.
- Nâng cao ý thức tiểu thương: Người kinh doanh chủ động tự theo dõi sức khỏe đàn vật nuôi, đeo bảo hộ và phun khử trùng quầy sạp sau mỗi phiên chợ để ngăn nguy cơ virus lây sang người.
Nhờ phản ứng thần tốc, đến thời điểm hiện tại, “đốm dịch” này đã được kiểm soát chặt chẽ và chưa ghi nhận ca lây nhiễm mới nào.
Siết chặt “vành đai xanh” tại các xã giáp biên và vùng chăn nuôi lớn
Không dừng lại ở các chợ đầu mối, chiến dịch phòng dịch đang được trải thảm đỏ đến từng thôn bản, đặc biệt là các xã vùng biên có tổng đàn lớn và giao thương phức tạp như thị trấn Đồng Đăng.
Tại các vùng trọng điểm này, chiến lược “phòng thủ” được triển khai qua 3 mũi nhọn:
- Thắt chặt an toàn sinh học: Hướng dẫn các hộ và trang trại lớn thực hiện nghiêm ngặt quy trình chăn nuôi khép kín, tiêu độc chuồng trại định kỳ và nói không với con giống trôi nổi.
- Phủ kín vắc-xin: Đẩy mạnh chiến dịch tiêm phòng cúm gia cầm để tạo tấm khiên miễn dịch chủ động cho tổng đàn.
- Giám sát chặt vùng biên: Phối hợp liên ngành kiểm tra lưu động, ngăn chặn triệt để hành vi nhập lậu, vận chuyển gia cầm trái phép qua biên giới.
Nhận biết sớm các dấu hiệu mắc bệnh ở gia cầm
Cơ quan chuyên môn khuyến cáo người dân cần đặc biệt lưu ý và báo cáo ngay cho lực lượng thú y nếu đàn gia cầm có các biểu hiện bất thường sau:
- Hành vi: Đi lại loạng choạng, lắc đầu, run rẩy, ủ rũ, nằm tụ tập thành đống.
- Hô hấp: Ho, khó thở, thở khò khè, chảy nhiều nước mũi, sưng xoang mũi.
- Triệu chứng đặc trưng: Sưng phù đầu, mặt và mí mắt; mào và tích bị tím tái; có các vết xuất huyết dưới da (nhất là vùng chân và các vùng da thưa lông).
- Tiêu hóa & Sinh sản: Tiêu chảy phân lỏng màu trắng hoặc xanh trắng; đàn đẻ bị tụt giảm năng suất trứng nghiêm trọng hoặc đẻ trứng biến dạng, không có vỏ cứng.
Với tổng đàn gia cầm hiện có hơn 5 triệu con, Lạng Sơn xác định việc giữ vững an toàn dịch tễ không chỉ bảo vệ sinh kế của hàng ngàn hộ nông dân mà còn là nhiệm vụ then chốt để bảo vệ sức khỏe cộng đồng trước nguy cơ dịch bệnh truyền nhiễm từ động vật.