Trứng rẻ kỷ lục, bột trứng vẫn nhập ồ ạt

Theo Hiệp hội Chăn nuôi Đông Nam Bộ, nguyên nhân chính là làn sóng tăng đàn diễn ra mạnh mẽ sau giai đoạn giá trứng đạt mức cao trong năm 2025.

Nhiều hộ nuôi heo, nuôi gà thịt đã chuyển sang đầu tư gà đẻ trứng vì nhận thấy hiệu quả kinh tế hấp dẫn.

Việc mở rộng quy mô diễn ra đồng loạt khiến sản lượng trứng tăng nhanh trong thời gian ngắn. Trong khi đó, nhu cầu tiêu dùng trong nước không có nhiều biến động.

Áp lực dư cung càng lớn hơn khi hoạt động xuất khẩu trứng sang Campuchia gặp khó khăn.

Trước đây, lượng trứng tiêu thụ qua thị trường này góp phần giảm áp lực nguồn cung trong nước. Tuy nhiên, khi đầu ra bị thu hẹp, lượng hàng quay trở lại thị trường nội địa khiến cung vượt cầu rõ rệt.

Hiện giá trứng gà công nghiệp tại nhiều trang trại chỉ còn khoảng 1.300-1.400 đồng/quả đối với loại lớn, trong khi trứng nhỏ chỉ còn 500-600 đồng/quả.

Một số doanh nghiệp thậm chí phải bán xả hàng tồn kho với mức giá thấp hơn để thu hồi vốn.

Người chăn nuôi gánh áp lực chi phí

Không chỉ đối mặt với giá bán thấp, người chăn nuôi còn chịu áp lực từ chi phí đầu vào liên tục tăng.

Giá thức ăn chăn nuôi hiện cao hơn khoảng 1.000 đồng/kg so với năm trước do nguyên liệu nhập khẩu và chi phí vận chuyển tăng.

Bên cạnh đó, giá điện, nhiên liệu và nhân công đều leo thang khiến lợi nhuận bị thu hẹp đáng kể.

Trong bối cảnh giá bán xuống thấp nhưng chi phí sản xuất tăng cao, nhiều trang trại và doanh nghiệp chăn nuôi đang rơi vào tình trạng thua lỗ kéo dài.

Vì sao vẫn phải nhập khẩu bột trứng?

Điều đáng chú ý là dù nguồn trứng tươi trong nước đang dư thừa, thị trường vẫn tiêu thụ lượng lớn bột trứng nhập khẩu.

Nguyên nhân nằm ở sự khác biệt giữa trứng tươi và nguyên liệu phục vụ chế biến công nghiệp.

Bột trứng có thời gian bảo quản dài, dễ vận chuyển và thuận tiện cho sản xuất thực phẩm quy mô lớn như bánh kẹo, sốt, mì ăn liền hay thực phẩm chế biến sẵn.

So với trứng tươi, bột trứng không yêu cầu điều kiện bảo quản nghiêm ngặt, giúp doanh nghiệp tiết kiệm đáng kể chi phí logistics và tồn kho.

Mặc dù sở hữu nguồn nguyên liệu dồi dào, Việt Nam vẫn chưa hình thành được ngành sản xuất bột trứng đủ sức cạnh tranh với hàng nhập khẩu.

Nhiều doanh nghiệp từng nghiên cứu hoặc thử nghiệm đầu tư nhưng đều gặp khó khăn về giá thành.

Theo các doanh nghiệp trong ngành, bột trứng nhập khẩu, đặc biệt từ Ấn Độ, có giá thấp hơn đáng kể so với chi phí sản xuất trong nước. Điều này khiến các dự án đầu tư sản xuất bột trứng chưa đạt hiệu quả kinh tế.

Chế biến sâu là hướng đi cho ngành trứng

Trong khi bột trứng vẫn phụ thuộc vào nguồn nhập khẩu, nhiều doanh nghiệp Việt Nam đã thành công với các sản phẩm chế biến từ trứng như trứng lỏng thanh trùng, trứng ăn liền và nguyên liệu cho ngành thực phẩm.

Các sản phẩm này có giá trị gia tăng cao hơn khoảng 30% so với trứng tươi, đồng thời giúp kéo dài thời gian bảo quản và mở rộng thị trường tiêu thụ.

Nhiều doanh nghiệp đang đầu tư dây chuyền chế biến hiện đại nhằm gia tăng tỷ lệ sử dụng trứng trong nước. Đây được xem là giải pháp quan trọng để giảm áp lực dư cung và nâng cao giá trị cho ngành chăn nuôi gia cầm.

Đáng chú ý, một số doanh nghiệp đã bắt đầu xuất khẩu sản phẩm trứng chế biến sang các thị trường có yêu cầu cao như Nhật Bản và Hàn Quốc. So với trứng tươi, các sản phẩm chế biến có lợi thế lớn hơn về bảo quản, vận chuyển và đáp ứng các tiêu chuẩn kiểm dịch quốc tế.

Tìm cơ hội từ những phân khúc ngách

Bên cạnh chế biến sâu, các chuyên gia cho rằng người chăn nuôi nên đa dạng hóa sản phẩm thay vì tập trung quá nhiều vào gà đẻ công nghiệp.

Những phân khúc như trứng vịt, trứng cút, gà ta, gà nhân đạo hay các sản phẩm đặc sản địa phương vẫn còn nhiều dư địa phát triển.

Đây là các ngành hàng mà doanh nghiệp và hộ chăn nuôi trong nước có lợi thế về con giống, kỹ thuật và bản sắc sản phẩm.

Đặc biệt, trứng vịt muối của Việt Nam hiện vẫn duy trì xuất khẩu ổn định sang nhiều thị trường châu Á, mở ra cơ hội phát triển cho các sản phẩm giá trị gia tăng.

Trong bối cảnh cạnh tranh ngày càng gay gắt với các doanh nghiệp FDI trong lĩnh vực gà công nghiệp, việc đẩy mạnh chế biến sâu và phát triển các phân khúc ngách được xem là hướng đi bền vững hơn cho ngành chăn nuôi gia cầm Việt Nam.

Tình trạng trứng tươi dư thừa nhưng vẫn phải nhập khẩu bột trứng cho thấy ngành trứng Việt Nam đang thiếu mắt xích quan trọng trong khâu chế biến sâu.

Khi bài toán công nghệ và giá thành được giải quyết, nguồn nguyên liệu trong nước hoàn toàn có thể tạo ra nhiều giá trị hơn thay vì chỉ cạnh tranh bằng sản lượng.